Aan- en afmelding sociale fondsen
1. Wat zijn CAO-fondsen of Sociale Fondsen?
2. Wie voert of voeren die sociale fondsen uit?
3. Is deelname aan de sociale fondsen voor werkgevers verplicht?
4. Wat betekent aansluiting op vrijwillige basis?
5. Wie vallen onder de aansluiting bij de sociale fondsen?
6. Kan de aansluiting bij de sociale fondsen ook worden beëindigd? 7. Wat zijn de gevolgen van opzegging van de aansluiting bij de sociale fondsen?
8. Zijn er aan een beëindiging van de aansluiting bij de sociale fondsen nog kosten verbonden?
9. Kan een verplichte aansluiting worden omgezet in een aansluiting op vrijwillige basis?

1. Wat zijn CAO-fondsen of Sociale Fondsen?
Binnen de CAO's in de sector Boeken- en Tijdschriftuitgeverijbedrijf bestaan CAO-afspraken op sociaal terrein die zijn vormgegeven als een regeling die wordt uitgevoerd door aparte fondsen of stichtingen, de zgn. CAO-fondsen of sociale fondsen. Dergelijke CAO-regelingen zijn o.m.: Regeling Arbeidsongeschiktheidsvoorziening BTU, de VUT-regelingen, het Werkgeversgarantiefonds, de Werkgeversbijdrage e.a. Aan deze fondsen zijn werkgevers en/of werknemers een eigen aparte bijdrage verschuldigd, krachtens de toepasselijke CAO.
Naar boven

2. Wie voert of voeren die sociale fondsen uit?
Enkele specifieke sociale fondsen zijn ondergebracht in aparte Stichtingen (zoals bij Arbeidsongeschiktheidsvoorziening en VUT).
De uitvoering van de andere fondsen (Zolas Werkgeversbijdrage, Kennismakingsproject e. a.) wordt gedaan door de Stichting Bedrijfstakbureau voor het Boeken- en Tijdschriftuitgeverijbedrijf (www.uitgeverijbedrijf.nl), gevestigd ten kantore van het Nederlands Uitgeversverbond.

Deze verschillende fondsen worden namens CAO-partijen geadministreerd door verschillende administrateurs: Centraal Beheer Achmea, Syntrus Achmea en het Nederlands Uitgeversverbond. Zie verder bij Administrateurs.
Naar boven

3. Is deelname aan de sociale fondsen voor werkgevers verplicht?
Dat hangt af van de feitelijke situatie binnen de onderneming. Daarbij zijn de volgende vragen van belang:
a. Is de onderneming een uitgeverijbedrijf ?
b. Is de onderneming tevens een werkgever in de zin van de CAO?
c. Is deze werkgever georganiseerd (lid van het Nederlands Uitgeversverbond)?
Indien het antwoord op deze drie vragen 'ja' luidt, is aansluiting van de onderneming bij de sociale fondsen verplicht.
Indien het antwoord op c. 'nee' luidt, kan aansluiting op vrijwillige basis plaatsvinden.
Naar boven

4. Wat betekent aansluiting op vrijwillige basis?
Ondernemingen die zelf strikt genomen geen uitgeverijbedrijf zijn, maar daar wel sterk mee verwant zijn (holdingmaatschappijen, verwante dochterondernemingen, bedrijfstakorganisaties) en werkgevers die niet georganiseerd zijn (geen lid van het Nederlands Uitgeversverbond) kunnen niettemin op vrijwillige basis aan de CAO-fondsen meedoen. Voorwaarde is daarbij wel dat de betreffende onderneming zich contractueel verplicht de CAO integraal toe te passen. Aansluiting vindt uitsluitend plaats voor alle CAO-fondsen. Door deze contractuele gebondenheid wordt de titel tot premieheffing geschapen en worden de rechten en plichten t.a.v. de sociale fondsen geregeld.
Naar boven

5. Wie vallen onder de aansluiting bij de sociale fondsen?
In principe valt al het personeel, dat onder de betreffende CAO ressorteert, onder de sociale fondsen. Daarnaast is het mogelijk ook enkele categorieën personeelsleden aan te sluiten, die normaal buiten de CAO vallen, zoals directeuren/adjunct-directeuren, directeuren/hoofdredacteuren en uitgevers/-hoofdredacteuren. Hoewel die volgens de CAO formeel niet tot de personeelsleden behoren op wie de CAO toepasselijk is, is het ook voor hen mogelijk om deel te nemen aan de VUT-regeling en de WAO-hiaatverzekering (Regeling Arbeidsongeschiktheidsvoorziening). Deze deelname geschiedt op vrijwillige basis en kan éénmalig door een collectieve aanmelding bij de betreffende administrateurs, direct na het realiseren van de aansluiting van de onderneming, worden gedaan. De precieze spelregels voor de aanmelding van directeuren e.a. staan in de betreffende fondsreglementen.
Naar boven

6. Kan de aansluiting bij de sociale fondsen ook worden beëindigd?
Dat hangt er van af of uw onderneming verplicht is aangesloten of op vrijwillige basis.

A. De onderneming is verplicht aangesloten.
Dat is alleen maar het geval bij uitgevers, die
a. voldoen aan de CAO-definitie (en daarmee dus 'werkgever in de zin van de CAO ' zijn) en
b. die zijn aangesloten bij het Nederlands Uitgeversverbond (de werkgever is 'georganiseerd').
Beëindiging van de aansluiting bij de sociale fondsen is hier niet aan de orde, zolang de uitgever (als werkgever in de zin van de CAO) aan deze beide eisen voldoet. De grondslag voor verplichte deelname kan alleen vervallen zodra aan één of beide eisen niet langer wordt voldaan. Zodra de uitgever zijn lidmaatschap van het Nederlands Uitgeversverbond opzegt of als de uitgever gedurende zijn lidmaatschap op enig moment om enige reden niet langer aan de CAO-definitie zou voldoen, vervalt de grond voor verplichte deelname. De aansluiting bij de fondsen kan in dat geval op elk moment worden opgezegd, maar er dient rekening mee te worden gehouden dat de aansluiting bij de fondsen blijft bestaan tot einde van de looptijd van de CAO.

B. De onderneming heeft een vrijwillige aansluiting bij de fondsen. Vrijwillige aansluiting komt alleen maar voor t.a.v.
a. ondernemingen die zelf in strikte zin geen uitgeverijbedrijf zijn, maar daar wel sterk mee verwant zijn (holdingmaatschappijen, verwante dochterondernemingen, bedrijfstakorganisaties) en
b. werkgevers in de zin van de CAO die niet georganiseerd zijn (geen lid van het Nederlands Uitgeversverbond).
Opzegging van de toepassing van de CAO en de beëindiging van de aansluiting bij de fondsen kan op elk moment geschieden. Maar de aansluiting bij de fondsen blijft bestaan tot einde van de looptijd van de CAO.
Naar boven

7. Wat zijn de gevolgen van opzegging van de aansluiting bij de sociale fondsen?
De onderneming/werkgever blijft gebonden aan de tijdens de aansluiting aangegane verplichtingen t.a.v. de sociale fondsen, zolang de CAO nog ongewijzigd voortduurt. Dat kan zich dus ook nog uitstrekken tot de periode waarin de CAO na verstrijken van de looptijd ongewijzigd is verlengd. Deze voortgezette verplichting t.a.v. de sociale fondsen volgt uit de Wet op de CAO (artikel 10).
Naar boven

8. Zijn er aan een beëindiging van de aansluiting bij de sociale fondsen nog kosten verbonden?
Normaal gesproken niet. Wanneer na afloop van die periode door de onderneming de aansluiting bij de fondsen wordt beëindigd, vervalt de deelname aan de sociale fondsen. Maar wanneer door een fonds inmiddels tot langdurige uitkeringsverplichtingen t.b.v. de onderneming en/of zijn individuele werknemers is overgegaan, kan er sprake kan zijn van een afkoopsom, door de onderneming aan het fonds te voldoen. Dit speelt m.n. bij de VUT.
Naar boven

9. Kan een verplichte aansluiting worden omgezet in een aansluiting op vrijwillige basis?
Ja, in bepaalde gevallen kan dat. Dat kan alleen voor ondernemingen/werkgevers in de zin van de CAO, die het lidmaatschap van het Nederlands Uitgeversverbond hebben beëindigd, en voor wie derhalve de grond tot verplichte deelname aan de fondsen vervalt. Gedurende de periode van nawerking van de CAO blijft de onderneming nog enige tijd na beëindiging van het lidmaatschap gebonden aan de CAO-fondsen. Wanneer deze (niet meer georganiseerde) werkgever de aansluiting bij de fondsen wil voortzetten, dan kan dat te allen tijde op vrijwillige basis. Dat moet de onderneming dan zelf wel duidelijk aangeven. De aanvankelijk verplichte aansluiting wordt dan als een vrijwillige aansluiting voortgezet.
Naar boven